چراغ اضطراری و تابلو خروج: کجا لازم است، چند ساعت روشن بماند و چطور انتخاب کنیم
چراغ اضطراری، پاسخ کوتاه: چراغ اضطراری و تابلو خروج در راه‌پله‌ها، راهروهای خروج، پارکینگ، لابی و فضاهای عمومی لازم‌اند و باید با قطع برق خودکار روشن شوند و معمولاً دست‌کم حدود یک ساعت، یا بیشتر طبق مقررات، روشن بمانند. آزمون ماهانه با قطع برق و تعویض باتری‌های ضعیف ضروری است.
فهرست مطالب
وقتی در آتش‌سوزی یا حادثه برق قطع میشود، راهپله و راهروها در تاریکی مطلق فرو می‌روند و پیدا کردن راه خروج، به‌خصوص با دود، تقریباً ناممکن میشود. چراغ اضطراری و تابلوی خروج برای همین لحظه ساخته شده‌اند. در این مقاله محل نصب، انواع و نگهداری آن‌ها را توضیح می‌دهیم. کلیات ایمنی حریق در راهنمای اعلام حریق آمده است.
انواع
| نوع | کارکرد | کاربرد |
|---|---|---|
| چراغ اضطراری غیردائم | فقط با قطع برق روشن میشود | راهرو، راهپله، پارکینگ |
| چراغ اضطراری دائم | همیشه روشن؛ با قطع برق از باتری | فضاهای عمومی، سالن‌ها |
| تابلوی خروج (Exit) | نشانهٔ نورانی جهت خروج، معمولاً دائم | بالای درهای خروج و مسیرها |
| سیستم مرکزی | باتری یا منبع مرکزی برای همهٔ چراغ‌ها | ساختمان‌های بزرگ |
کجا لازم است؟
- راه‌پله‌ها، هر طبقه و هر پاگرد؛
- راهروهای مسیر فرار و محل تغییر جهت آن‌ها؛
- بالای و کنار درهای خروج نهایی؛
- پارکینگ و موتورخانه؛
- کنار تابلو برق اصلی و پنل اعلام حریق؛
- آسانسور و اتاق موتورخانهٔ آن.
الزام و تعداد دقیق را نقشهٔ مصوب و مقررات ساختمان تعیین میکند.
مدت کار با باتری
مدت رایج یک تا سه ساعت است. مدت کار هر مدل در مشخصات آن آمده است. باتری‌ها با گذر زمان ضعیف می‌شوند، پس مدلی بگیرید که مدت نامی آن از حداقل لازم بیشتر باشد.
نکته‌های نصب
- چراغ‌ها را از مدار روشنایی همان محدوده تغذیه کنید تا اگر فقط آن مدار قطع شد، چراغ اضطراری روشن شود.
- تابلوهای خروج را طوری نصب کنید که از هر نقطهٔ مسیر دست‌کم یکی دیده شود.
- در فضاهای مرطوب (پارکینگ باز، موتورخانه) مدل با درجهٔ حفاظت مناسب انتخاب کنید.
آزمایش و نگهداری
- ماهانه: با دکمهٔ تست یا قطع کوتاه برق، روشن شدن همه را بررسی کنید.
- سالانه: یک بار برق را به اندازهٔ مدت نامی قطع کنید و ببینید تا پایان روشن می‌مانند.
- نتیجه را در دفتر نگهداری ثبت کنید (چک‌لیست نگهداری).
محل‌های رایج نصب چراغ اضطراری
| محل | نوع |
|---|---|
| بالای هر در خروج | تابلو خروج روشن |
| هر تغییر جهت در مسیر فرار | تابلو جهت‌نما |
| راه‌پله‌ها (هر پاگرد) | چراغ اضطراری |
| کنار تابلو برق، پنل اعلام حریق و کپسول‌ها | چراغ اضطراری |
| پارکینگ و لابی | چراغ اضطراری با فاصلهٔ منظم |
این فهرست برگرفته از روش‌های رایج طراحی است؛ الزامات آتش‌نشانی محلی ملاک نهایی است. چراغ اضطراری در کنار سیستم اعلام حریق، بخشی از ایمنی ساختمان است (راهنمای اعلام حریق).
خرید از ایمانا
چراغ‌ها را در روشنایی و نورپردازی و تجهیزات ایمنی را در اعلام حریق و تجهیزات ایمنی ببینید. برای ساختمان کامل، نقشهٔ مسیرهای فرار را بفرستید تا تعداد را برآورد کنیم.
محصولات مرتبط
پرسش‌های پرتکرار
چراغ اضطراری چند ساعت باید روشن بماند؟
مدت رایج در استانداردها یک تا سه ساعت است؛ مدت لازم برای ساختمان شما را نقشهٔ مصوب تعیین میکند. مدت کار هر مدل روی آن یا در مشخصات آمده است.
چراغ اضطراری دائم و غیردائم چه فرقی دارند؟
غیردائم فقط با قطع برق روشن میشود؛ دائم همیشه روشن است و با قطع برق از باتری کار میکند. تابلوهای خروج معمولاً دائماند.
چراغ اضطراری کجا نصب شود؟
در مسیرهای فرار: راهپله، راهروها، نزدیک درهای خروج، تغییر جهت مسیر، پارکینگ، کنار تابلو برق و پنل اعلام حریق.
چراغ اضطراری را چطور آزمایش کنیم؟
ماهانه با دکمهٔ تست یا قطع برق مدار برای مدت کوتاه، و سالانه یک آزمایش کامل به اندازهٔ مدت نامی باتری.
چراغ اضطراری همیشه روشن یا فقط هنگام قطع برق؟
هر دو نوع وجود دارد؛ تابلو خروج معمولاً همیشه روشن (Maintained) و چراغ‌های مسیر معمولاً فقط در قطعی (Non-maintained).
باتری چراغ اضطراری را چطور آزمایش کنیم؟
با قطع برق مدار چراغ (یا دکمهٔ تست) و بررسی روشن ماندن در مدت اعلام‌شده؛ ماهانه کوتاه و سالانه کامل.