محافظ ولتاژ یخچال، کولر و تلویزیون: تفاوت مدل‌ها، زمان تأخیر و علت قطع مدام
محافظ ولتاژ یخچال، پاسخ کوتاه: محافظ ولتاژ در برابر ولتاژ خیلی کم یا زیاد برق را قطع و پس از تأخیر دوباره وصل میکند؛ تأخیر برای یخچال و کولر (کمپرسوردار) چند دقیقه و برای تلویزیون و کامپیوتر چند ثانیه است. محافظ را بر اساس جریان وسیله انتخاب کنید؛ محافظ ولتاژ جای برقگیر صاعقه را نمی‌گیرد.
فهرست مطالب
نوسان برق، قطع و وصل‌های پشت‌سرهم و ولتاژ خیلی پایین در ساعت‌های اوج مصرف، بیشترین آسیب را به یخچال، کولر گازی، تلویزیون و لوازم الکترونیکی می‌زند. محافظ ولتاژ ارزان‌ترین بیمه برای این وسایل است، به شرط اینکه نوع درست را بخرید. در این مقاله تفاوت مدل‌ها و نکته‌های انتخاب را میخوانید. محل محافظ مرکزی در تابلو را در تابلو برق آپارتمان ببینید.
محافظ ولتاژ چه میکند؟
محافظ دائم ولتاژ برق را می‌سنجد. اگر از محدودهٔ مجاز (معمولاً حدود ۱۷۰ تا ۲۵۰ ولت، بسته به مدل) خارج شود، برق دستگاه را قطع میکند و پس از عادی شدن ولتاژ، با تأخیر دوباره وصل میکند. همین تأخیر است که مدل‌ها را از هم جدا میکند.
انواع و تفاوت‌ها
| نوع | تأخیر وصل مجدد (رایج) | مناسب برای |
|---|---|---|
| یخچالی و فریزری | چند دقیقه | یخچال، فریزر، آبسردکن |
| کولری | چند دقیقه، با آمپر بالاتر | کولر گازی، اسپلیت |
| صوتی-تصویری و کامپیوتری | چند ثانیه تا حدود یک دقیقه | تلویزیون، کامپیوتر، مودم، گیرنده |
| چندراهی محافظ‌دار | کوتاه | چند وسیلهٔ الکترونیکی کم‌مصرف کنار هم |
| زیرکنتوری یا ریلی | قابل تنظیم در برخی مدل‌ها | کل واحد، داخل تابلو |
عدد دقیق تأخیر و محدودهٔ ولتاژ هر مدل در مشخصات آن آمده است.
چرا یخچال و کولر تأخیر طولانی می‌خواهند؟
وقتی کمپرسور خاموش می‌شود، تا چند دقیقه فشار گاز در دو طرف آن متعادل نیست. اگر برق بلافاصله وصل شود، کمپرسور زیر فشار راه می‌افتد، جریان زیادی می‌کشد و ممکن است بسوزد یا کلیدش بپرد. تأخیر چنددقیقهای این خطر را حذف میکند.
آمپر مناسب
- محافظ دوشاخه‌ای باید جریان دستگاه را با حاشیه تحمل کند؛ برای کولر گازی، محافظ کولری با آمپر مناسب ظرفیت کولر بگیرید (برق کولر گازی).
- محافظ زیرکنتوری باید دست‌کم هم‌آمپر کلید اصلی واحد باشد.
محافظ مرکزی یا تکی؟
بهترین ترکیب برای بیشتر خانه‌ها: یک محافظ زیرکنتوری برای کل واحد (در برابر ولتاژهای خیلی نامناسب) و محافظ یخچالی برای یخچال و فریزر (به‌خاطر تأخیر طولانی). اگر محافظ مرکزی شما تأخیر قابل تنظیم دارد و روی چند دقیقه است، محافظ تکی یخچال اختیاری می‌شود.
چرا محافظ مدام قطع میکند؟
- ولتاژ را در ساعت قطع با ولت‌متر اندازه بگیرید. اگر واقعاً پایین است، مشکل از شبکه است و محافظ درست کار میکند.
- اگر فقط با روشن شدن کولر یا آبگرمکن افت میکند، سیم یا اتصال‌های مسیر ضعیف است (نشانه‌های فرسودگی سیم‌کشی).
- محافظهای ارزان گاهی خودشان خطا دارند؛ با ولت‌متر مقایسه کنید.
تنظیم‌های رایج محافظ ولتاژ
| نوع | محدودهٔ قطع تقریبی | تأخیر وصل |
|---|---|---|
| یخچالی و کولری | زیر حدود ۱۷۰ تا ۱۸۰ و بالای حدود ۲۴۰ تا ۲۵۰ ولت | حدود ۲ تا ۵ دقیقه |
| صوتی و تصویری | زیر حدود ۱۷۰ و بالای حدود ۲۵۰ ولت | چند ثانیه |
| مرکزی (تابلو) | قابل تنظیم | قابل تنظیم |
اعداد تقریبی است و مدل‌ها متفاوت‌اند؛ در مناطقی که ولتاژ به‌طور عادی کمی پایین است، آستانهٔ خیلی سخت‌گیرانه باعث قطع مکرر می‌شود. جایگاه محافظ ولتاژ در کنار محافظ جان و برقگیر در راهنمای ایمنی برق خانه آمده است.
خرید از ایمانا
انواع محافظ را در محافظ ولتاژ ببینید؛ نوع، آمپر و تأخیر هر مدل در مشخصات آن آمده است.
محصولات مرتبط
پرسش‌های پرتکرار
محافظ یخچال با محافظ تلویزیون چه فرقی دارد؟
تفاوت اصلی در زمان تأخیر وصل مجدد است. محافظ یخچال چند دقیقه صبر میکند تا فشار گاز کمپرسور متعادل شود؛ محافظ تلویزیون و کامپیوتر تأخیر کوتاه‌تری دارد.
آیا محافظ زیرکنتوری جای محافظهای تکی را میگیرد؟
کل واحد را در برابر ولتاژ نامناسب حفاظت میکند، ولی تأخیرش یکسان است. برای یخچال و کولر گازی، تأخیر چنددقیقهای مهم است؛ اگر محافظ مرکزی تأخیر کوتاه دارد، برای آنها محافظ تکی هم بگذارید.
چرا محافظ ولتاژ مدام قطع و وصل میکند؟
معمولاً ولتاژ برق محل نزدیک مرز تنظیم محافظ است یا با روشن شدن یک دستگاه پرمصرف افت میکند. ولتاژ را با ولت‌متر بسنجید؛ اگر افت فقط در خانهٔ شماست، سیم‌کشی یا اتصال‌ها را بررسی کنید.
محافظ ولتاژ از دستگاه در برابر صاعقه هم محافظت میکند؟
نه کاملاً. محافظ ولتاژ ولتاژ بالا و پایین طولانی را قطع میکند؛ برای ضربههای خیلی سریع ولتاژ (مثل صاعقه) برقگیر یا محافظ دارای حفاظت ضربه لازم است.
محافظ ولتاژ مرکزی جای محافظهای تکی را میگیرد؟
میتواند، ولی تأخیر یکسانی برای همهٔ وسایل دارد؛ برای یخچال و کولر، تأخیر طولانی لازم است که برای بقیه آزاردهنده است. ترکیب مرکزی + یخچالی رایج است.
محافظ ولتاژ مصرف برق دارد؟
بسیار کم، در حد یک تا دو وات.